Metaaldampkoorts

Bron: Arboportaal

Ziektebeeld

  • Metaaldampkoorts is een acute ziekte (toxische inhalatiekoorts / toxische alveolitis) die op griep lijkt.
  • De klachten beginnen meestal enkele uren na de blootstelling met een algeheel gevoel van malaise, dorst, droge hoest, zweet op het voorhoofd, spierpijn, pijn in de ledematen en koorts.
  • De klachten kunnen gepaard gaan met pijn op de borst en benauwdheid of een beklemd gevoel.
  • De klachten verdwijnen ook weer spontaan binnen 24-48 uur. Er wordt aangenomen dat in de overgrote meerderheid van de gevallen van metaaldampkoorts geen restverschijnselen optreden. Het is niet duidelijk of dit zo blijft wanneer werknemers de aandoening vaak doormaken.
  • Wanneer bij terugkeer in het werk opnieuw blootstelling optreedt, zullen de klachten terugkeren.
  • Bij metaaldampkoorts kan het zo zijn dat bij herhaalde blootstelling binnen een korte periode de gevoeligheid afneemt en er minder of geen klachten meer optreden (tolerantie voor blootstelling).
  • Deze tolerantie (afgenomen gevoeligheid) verdwijnt weer wanneer gedurende enkele dagen geen blootstelling meer plaatsvindt.

Oorzaken

  • Metaaldampkoorts treedt op na het inademen van hoge concentraties damp of rook van metaal(oxiden) zoals zink, mangaan en koper, zinkoxide, koperoxide en in mindere mate aluminiumoxide, mangaanoxide, tinoxide, magnesiumoxide en nikkeloxide.
  • Metaaldampkoorts kan zich voordoen bij metaalbewerkingen waarbij metaaloxiderook gevormd kan worden (bijvoorbeeld lassen of snijbranden van gegalvaniseerd staal).
  • Metaaldampkoorts is een van de mogelijke gezondheidsrisico's van lasrook (in slecht geventileerde of besloten ruimten).
  • Voor de longen zijn de ingeademde metaaloxiden “lichaamsvreemd” en bepaalde cellen in de longen reageren daarop met het aanmaken van afweerstoffen, die op hun beurt de griepachtige verschijnselen geven.

Diagnostiek

  • De diagnose metaaldampkoorts wordt gesteld op grond van het typische klachtenbeeld na karakteristieke blootstelling. Onderzoek van de longen en longfunctie laat vaak geen afwijkingen zien.
  • Het is belangrijk de blootstelling goed uit te vragen.
  • Bedrijfsartsen kunnen de diagnose stellen met behulp van het verloop van de lichaamstemperatuur, bepaling van witte bloedlichaampjes en meten van de longfunctie (spirometrie) tijdens normale blootstelling in de werksituatie.
  • Wanneer griepachtige klachten en verschijnselen herhaaldelijk optreden bij een of meer werknemers is het noodzakelijk op zoek te gaan naar de bron van de blootstelling.

Vóórkomen

  • Over het voorkomen van metaaldampkoorts zijn geen cijfers bekend.
  • Risicogroepen zijn lassers, productiepersoneel in de metaalsector en werknemers die met snijbranders werken.

Preventie

  • Voor laswerk bestaan strikte voorschriften in beleidsregel 4.9-2. "Doeltreffende maatregelen bij blootstelling aan rook als gevolg van lassen, gutsen, plasmasnijden en solderen van metaal".
  • Afhankelijk van de gebruikte laselektrode, het soort beschermingsgas en de lasmethode moeten maatregelen genomen worden om lasrook en andere schadelijke gassen en dampen te laten verdwijnen.
  • Voorkom het inademen van lasrook door een goede bronafzuiging, ruimteventilatie, lokale ventilatie (natuurlijk/ mechanisch) en indien dit onmogelijk is adembescherming door een filtermasker of een verse luchthelm (overdrukkap met externe luchttoevoer).
  • Op mobiele werkplekken kan een verplaatsbare lasdamp afzuiger met flexibele slang ingezet worden.
  • Risicosituaties voor het optreden van metaaldampkoorts horen opgenomen te worden in de RIE.
  • Opsporen van gevallen van metaaldampkoorts kan via het arbeidsgezondheidskundig spreekuur, de verzuimbegeleiding en verzuimregistratie of bij de beoordeling van groepsgegevens van Preventief Medisch Onderzoek (PMO) in het bedrijf.

Meer informatie