Beroepsziekten: ontwikkelingen in Europa, lessen voor Nederland

Hoe is de aanpak van beroepsziekten in Nederland in vergelijking met andere Europese landen en wat kunnen we daarvan leren? Op een invitational conference op 24 oktober 2013, georganiseerd door het NCvB/Coronel Instituut voor Arbeid en Gezondheid, samen met AStri, werden de resultaten van een internationaal vergelijkend onderzoek naar beroepsziekten gepresenteerd.

De ontwikkelingen rond beroepsziekten in de lidstaten en EFTA/EEA landen zijn onderzocht in een evaluatie van de Recommendation van de EU inzake de Europese lijst van Beroepsziekten (2003/670/EC). Het NCvB was samen met AStri inhoudelijk verantwoordelijk voor dit onderzoek uitgevoerd door een breed consortium met 29 landenrapportages die vergeleken zijn op tien aspecten die de Recommendation omvat. De tien aspecten en de vragen voor Nederland waren:

  • Erkenning: moeten we in NL een lijst van Beroepsziekten invoeren?
  • Compensatie: heroverweging Extra Garantieregeling Beroepsziekten?
  • Preventie: meer focus op gevalsonderzoek en directe preventieve actie bij beroepsziekten?
  • Streefcijfers: natuurlijk willen we allemaal minder beroepsziekten, maar streefcijfers afspreken …?
  • Registratie en Rapportage: triangulatie; andere bronnen aanboren?
  • Epidemiologie / Research: studies beter communiceren?
  • Diagnostiek Beroepsziekten: infrastructuur klinische arbeidsgeneeskunde verbeteren?
  • Statistiek: cijfers blijven verzamelen/ triangulatie?
  • Bewustwording: meer input beroepsziekten in medische opleidingen?

Lees verder: Presentatie van Gert van der Laan, EU PROGRESS REPORT, Artikel Arbo

Diagnostiek van Beroepsziekten: Bas Sorgdrager (Polikliniek Mens en Arbeid, AMC) gaf inzicht in het diagnostisch proces bij beroepsziekten en het belang van richtlijnen en de multidisciplinaire beoordeling bij ingewikkelde gevallen en expertises. 
Lees verder: presentatie Bas Sorgdrager

Risque Professional; voors en tegens. Wim Eshuis (De Burcht, wetenschappelijk Bureau voor de vakbeweging) zette het Nederlands en Belgisch systeem naast elkaar en gaf suggesties voor betere compensatie en preventie van beroepsziekten.
Lees verder: presentatie Wim Eshuis

Aandacht voor nieuwe arbeidsrisico’s.  Annet Lenderink (NCvB) benadrukte het belang van arbovigilantie, het waakzaam blijven op nieuwe gezondheidsrisico’s door werk en presenteerde een Nederlands-Belgisch initiatief (project Signaal)
Lees verder: presentatie Annet Lenderink

Aan de de forumdiscussie onder leiding van Rienk Prins (AStri) namen Arianne Lindhout (NVAB) Haijo van der Brugge (Ministerie van SZW) en Wim Van Veelen (FNV) deel.
De discussie concentreerde zich op 3 thema’s.
Ten aanzien van de erkenning van beroepsziekten werd aandacht besteed aan aspecten als: meer tijd voor onderzoek en melding door de bedrijfsarts, inzet van arbeidsdeskundigen bij de melding. Ook werd gepleit voor overschakeling naar een directe werkgeversverzekering en cao-afspraken, die o.a. de zeer langdurige procedure voor claimende werknemers zou kunnen bekorten. Anderen gaven aan dat ook dan juridische complicaties blijven bestaan.
Voor het verbeteren van de preventie van beroepsziekten wordt voorgesteld een zesde stap aan het vijf stappenmodel toe te voegen, namelijk  na het vaststellen van een beroepsziekte een actieplan met preventieve acties opstellen.   Ook zouden een verbeterd meldingsgedrag van de werkgever (bijv. in geval van een directe verzekering) en afspraken in cao’s kunnen bijdragen aan meer preventie van beroepsziekten.
Ten aanzien van de infrastructuur om deze verbeteringen mogelijk te maken wordt er o.a. voor gepleit de belemmeringen voor bedrijfsartsen om te diagnosticeren en te melden te verminderen, en de vigilantie ten aanzien van nieuwe risico’s te verhogen. Sommige deelnemers pleitten voor meer bundeling van kennis (handboek?) over elke beroepsziekte; anderen bepleiten dit i.v.m. (het bredere begrip) werkgerelateerde aandoeningen.
Op 2-3 december wordt in Brussel een internationale conferentie gehouden:

Occupational Diseases in the EU. The system(s) and their role / Way forward 'TOGETHER FOR DISEASE-FREE WORKERS'.